• Veteranen uit drie gemeenten en hun familieleden in De Dennen.

    Adriaan Hosang
  • Jan de Ru vertelde over Nieuw-Guinea, de rol van Soekarno en de Verenigde Staten.

    Adriaan Hosang
  • De heer Huijts ging in op het verschil tussen taptoe en The Last Post.

    Adriaan Hosang
  • Burgemeester Petra Doornenbal van Renswoude vraagt een reactie van één van de aanwezige veteranen.

    Adriaan Hosang
  • De veteranen en de drie burgemeesters van Woudenberg, Scherpenzeel en Renswoude.

    Adriaan Hosang

'Makkelijk was het niet altijd'

Renswoude, Woudenberg en Scherpenzeel hielden dit jaar voor het eerst gezamenlijk de veteranendag. In het bijzijn van de drie vrouwelijke burgemeesters van de dorpen stonden de aanwezige veteranen stil bij de gevolgen van oorlog en geweld.

In Renswoude werd vrijdagmiddag de veteranendag gehouden. Dit keer niet alleen voor Renswoude, maar samen met Woudenberg en Scherpenzeel. Vandaar ook dat naast burgemeester Petra Doornenbal van Renswoude, Corrie van Rhee van Scherpenzeel en Titia Cnossen van Woudenberg aanwezig waren, naast een groep veteranen, al dan niet vergezeld van familieleden. De gezamenlijke veteranendag was een succes, het was gezellig en er werden leuke onderlinge contacten gelegd, verhalen van toen passeerden de revue.

ONDER ELKAAR Burgemeester Titia Cnossen van Woudenberg merkte bij vertrek uit Restaurant De Dennen op: ,,We moeten er op deze manier mee doorgaan. Het was geslaagd".

Burgemeester Petra Doornenbal van Renswoude: ,,U ziet hier drie vrouwelijke burgemeesters uit de drie gemeenten die veteranendag voor het eerst op deze manier organiseren. Het leek ons leuk dat u elkaar ook kon ontmoeten, gewoon gezellig als veteranen onder elkaar".

Burgemeester Petra Doornenbal: ,,Ik heb me afgevraagd wat doet veteranendag met mij. Ja, ik ben net 47 geworden en heb die tijd niet echt meegemaakt. Ik heb wel een neef die in Libanon gediend heeft. Hij dacht na terugkomst weer in het bedrijfsleven aan de slag te kunnen gaan, maar dat lukte allemaal niet door alles wat hij daar had meegemaakt. Je kunt wel zeggen dat de overheid soms veel vraagt van mensen als ze zeggen dat hij of zij daar of daar naartoe moet, ingezet wordt. Ik ben van mening dat een veteraan erkenning verdiend, waardering, dat is noodzakelijk. Het is goed om vanmiddag ook met elkaar hierbij stil te staan, je hebt toch het nodige meegemaakt", zo besloot Petra Doornenbal.

KLERENDRAGERS Jan Stutvoet, die vanaf het begin betrokken was bij de veteranendag in Renswoude, hoopte dat veteranendag op deze manier voortgezet zou worden. ,,Ik heb al eerder veteranendagen meegemaakt, dat deed me iets, maakte indruk. Na gewezen te hebben op de fusieladeplek op het Dijkje waar vijf mannen geëxecuteerd werden, ging hij in op het programma en gaf Stutvoet De Ru het woord.

Jan de Ru ging uitvoerig en in op de ontwikkelingen in voormalig Nederlands-Nieuw-Guinea. Op een kaart schetste hij de situatie rond de slag in de Javazee, de komst van de Japanners, de invloed van Soekarno en de atoombommen op Japan en Soekarno's drang om Nieuw-Guinea in te lijven. Vanuit Nederland kwamen er meer militairen en er waren politionele acties, schermutselingen, er werd geweld gebruikt. Nederland wilde Nieuw-Guinea behouden, mede vanwege de daar aanwezige grondstoffen.

De Ru: ,,Makkelijk was het niet altijd. Je had te maken met de Dani's, een opstandig volkje, een soort bushfighters. Zij moesten niets hebben van die klerendragers, die hen wilde vertellen wat wel en niet kon. Er is tot 2003 altijd gezwegen over de stammenoorlog met veel doden".

ZELFSTANDIGHEID De Ru wees op infiltraties vanuit Indonesië, het sturen van de Karel Doorman en de invloed vanuit Amerika. Nederland stuurde meer militairen, er waren acties van mariniers die samen met Papoea's de controle in de regio moesten herstellen. Soekarno wachtte op het tekenen van het bestand. En ineens was het zover. Papoea was zelfstandigheid beloofd, maar daar kwam weinig van terecht. Soekarno stuurde een miljoen Javanen en de Papoea's verdwenen naar de achtergrond.

Burgemeester Petra Doornenbal vroeg wie van de veteranen in Nieuw-Guinea geweest was. Diverse handen gingen omhoog. Even later keek men naar beelden van acties in Nieuw-Guinea. Burgemeester Doornenbal merkte op dat sommigen ademloos zaten te luisteren. De heer Huijts uit Woudenberg ging ten slotte in op de oorlogshandelingen tussen de noordelijke en zuidelijke staten van Amerika en vertelde over het spelen van The Last Post en het verschil met de taptoe.